Θεωνάς

Ο άγιος Θεωνάς (Λέσβος ; - Γαλάτιστα ;) ήταν Έλληνας λόγιος του 16ου αιώνα.

Βιογραφικά στοιχεία

Άγνωστο που γεννήθηκε. Έγινε μαθητής του οσιομάρτυρα Ιακώβου, κατά σύσταση του οποίου διορίστηκε το 1520 ηγούμενος στην μονή της Μακεδονίας στην Τρεκεβίστη. Μετά το μαρτυρικό τέλος του οσιομάρτυρα ο Θεωνάς και οι υπόλοιποι μαθητές αναχώρησαν από την Τρεκεβίστη και ήλθαν στο Άγιο Όρος, όπου κατοίκησαν κοντά σε ένα μετόχιο της μονής Σιποπέτρας. Από εκεί πήγε στην Γαλάτιστα Χαλκιδικής, όπου βρήκε μια μικρή παλαιά μονή, της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτρας την ανακαίνισε και εκεί κατοίκησε μαζί με τους συμμαθητές του. Μέσα σε λίγο διάστημα συγκεντρώθηκαν εκεί περί τους εκατό μοναχούς, που τον εξέλεξαν ηγούμενο.

Αργότερα ο Θεονάς έγινε μαθητής του Θεοφάνη Ελεάβουλου και προχειρίστηκε αρχιεπίσκοπος Παροναξίας.

Το 1560 ονομάστηκε πατριαρχικός έξαρχος. Ύστερα έγινε μητροπολίτης Θεσσαλονίκης, και ως τούτος υπογράφει το 1565 την καθαίρεση του Πατριάρχη Ιωάσαφ.

Κατά το νέο μαρτυρολόγιο μετά θάνατον ο Θεωνάς καταλέγεται στην χορεία των αγίων.

Ο Δωρόθεος Μονεμβασίας στον Χρονογράφο καταλέγει τον Θεωνά μεταξύ των θαυμαστών μαθητών του Θεοφάνη. Ο Δημήτριος ο Θεσσαλονικεύς γράφοντας το 1560 προς τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως αποκαλεί τον Θεωνά «άνδρα σοφό, και ταληθές κρίναι δυνάμεον».

Συγγράμματα

* Έγραψε επιστολή που δημοσιεύτηκε από τον Κρούσιο στην Τουρκογραικία.
* Έγραψε επίσης το προοίμνιο στις διδαχές του Ραρτούρου που τυπώθηκε το 1560.


Πηγές

* Κωνσταντίνος Σάθας, επιμ. (1868). Νεοελληνική Φιλολογία: Βιογραφία των εν τοις γράμμασι διαλαμψάντων Ελλήνων, από της καταλύσεως της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας μέχρι της Ελληνικής εθνεγερσίας (1453-1821).

Ελληνίδες και Έλληνες λόγιοι (1453 - 1821)
15ος αιώνας
Γεώργιος Γεμιστός Πλήθων • Γεννάδιος Σχολάριος • Λουκάς Νοταράς • Βησσαρίων • Ισίδωρος του Κιέβου • Θεόδωρος Γαζής • Γεώργιος Τραπεζούντιος • Ιωάννης Αργυρόπουλος • Κωνσταντίνος Λάσκαρις • Λαόνικος Χαλκοκονδύλης • Μανουήλ Μοσχόπουλος • Νικόλαος Σεκουνδινός • Γεώργιος Φραντζής • Μάζαρις • Γρηγόριος Γ΄ Μαμμής • Ματθαίος Καμαριώτης • Γεώργιος Αμιρούτζης • Δημήτριος Χαλκοκονδύλης • Γεώργιος Ερμώνυμος ο Σπαρτιάτης • Μιχαήλος Αποστόλης • Ανδρόνικος Κάλλιστος • Δημήτριος Ράλλης Καβάκης • Μιχαήλ Μάρουλος Ταρχανιώτης • Μάρκος Μουσούρος • Νικόλαος Τομαίος • Γεώργιος Αλεξάνδρου • Αλέξανδρος Γεωργίου • Ιωάννης Μόσχος • Μάξιμος Γ΄ Χριστώνυμος • Νήφων Β΄ • Λεονάρδος Χίος • Διονύσιος ο εξ Αγράφων • Ιουστίνος Δεκάδυος • Εμμανουήλ Γεωργιλάς • Δούκας • Γεώργιος Κωδινός • Δανιήλ Εφέσου • Αντώνιος Πυρόπουλος • Ιλαρίων Μοναχός • Θεοφάνης Μηδείας • Νικόλαος Ακτιακός • Αντώνιος Δαμιλάς • Λουκάς Σπαντωνής • Μαρίνος Βαρλέτας • Θεόδωρος Αγαλλιανός • Ιωάννης Γρηγορόπουλος • Θεόδωρος Σπανδουγίνος • Ιωσήφ Θεσσαλονικεύς • Θεόδωρος Καρυστηνός • Ιωάννης Μουζάκης • Γερμανός Αιτωλός • Creticus • Ανδρόνικος Κοντοβλάκας • Ιωάννης Πόλος • Αγαπητός Κασσιανός • Ιωάννης Καναβούτζης • Μιχαήλ Χρυσολωράς • Ιωάννης Ρώσος
16ος αιώνας
Ιανός Λάσκαρις • Άγγελος Λάσκαρις • Ιωάννης Λάσκαρις • Φραγκίσκος Λάσκαρις • Ζαχαρίας Καλλιέργης • Μανουήλ ο Κορίνθιος • Μάξιμος ο Αγιορίτης • Αρσένιος Αποστόλης • Δημήτριος Μόσχος • Γεώργιος Μόσχος • Θωμάς Διπλοβατάτζης • Νικόλαος Λουκάνης • Φραγκίσκος Μαυρόλυκος • Ιάκωβος Τριβώλης • Γεώργιος Κορίνθιος • Άγγελος Φόρτιος • Λεονάρδος Φόρτιος • Αλέξανδρος Φόρτιος • Νικόλαος Σοφιανός • Λήσταρχος • Θωμάς Ελεαβούλκος • Ιωάννης Ταρχανιώτης • Ιωάννης Μαυρομάτης • Ιωαννίκιος Καρτάνος • Παχώμιος Ρουσάνος • Δαμασκηνός Στουδίτης • Άγγελος Βεργίκιος • Νικόλαος Βεργίκιος • Ιωάννης Βεργίκιος • Γεώργιος Βεργίκιος • Νίκανδρος Νούκιος • Ματθαίος Δεβάρης • Αντώνιος Έπαρχος • Στυλιανός Ρίκης • Αψαράδες • Φραγκίσκος Πόρτος • Ιωάννης Αλβάνης • Διονύσιος Ζαννετίνος • Γεώργιος Καλύβας • Αντώνιος Καλλιέργης • Ιωάννης Ζυγομαλάς • Μιχαήλ Σοφιανός (Χίος) • Ελευθέριος Ρόδιος • Ζαχαρίας Σκορδύλιος • Λεόντιος Ευστράτιος • Αλέξανδρος Νερούλης • Θεοδόσιος Ζυγομαλάς • Νικόλαος Μαλαξός • Μανουήλ Μαλαξός • Γρηγόριος Μαλαξός • Ιερεμίας Β΄ Τρανός • Δανιήλ Φουρλάνος • Ιωάννης Σωζόμενος (πρεσβύτερος) • Ιάσων Σωζόμενος • Ιωάννης Σωζόμενος • Κλαύδιος Σωζόμενος • Αγία Φιλοθέη η Αθηναία • Ιάκωβος Παλαιολόγος • Στέφανος Λουζινιάνος • Ιάσων Δενόρες • Πέτρος Δενόρες • Ιωάννης Μορζήνος • Ανδρέας Ευδαιμονογιάννης • Συμεών Καβάσιλας • Ιωάννης Κορέσης • Μιχαήλ Κορέσης • Λεονάρδος Μινδόνιος • Ιωάννης Μινδόνιος • Σολομών Ροδινός • Ιέραξ • Αλοΰσιος Λολλίνος • Γεώργιος κόμης Παλαιόκαπας • Εμμανουήλ Γλυζώνιος • Αρσένιος Ελασσώνος • Ιερόθεος Μονεμβασίας • Μελέτιος Πηγάς • Ιάκωβος Διασωρίνος • Θεωνάς • Μάξιμος Μαργούνιος • Γαβριήλ Σεβήρος • Ιωάννης Φωκάς • Αιμίλιος Πόρτος • Δωρόθεος Μονεμβασίας • Μανουήλ Πελοποννήσιος • Θεοσκόπολις • Τζάνες Κορωναίος • Λουδοβίκος Ποθοκάταρος • Δημήτριος Δούκας • Γεώργιος Βάλσαμος • Δημήτριος ο Θεσσαλονικεύς • Μεγαλοσπηλιώτες • Άγγελος Καλεπιανός • Μιχαήλ Παραστάτης • Νικόλαος Νησιώτης • Νικόλαος Σοφιανός (ιατρός) • Ιωάννης Γεμιστός • Μιχαήλ Σοφιανός • Νικόλαος Πέτρος • Πέτρος Σόντιος • Ανδρέας Κουνάδης • Αλέξιος Ραρτούρος • Ιωάννης Βροντόπουλος • Αντώνιος Μέγας Ρήτωρ • Θεοφάνης ο Θεσσαλονίκης • Ιωάννης Κασιμάτης • Αλέξανδρος Ιουστινιάνης • Κωνσταντίνος Τέμενος • Αντώνιος Καλοσύνας • Βασίλειος Βάλερις • Ιωάννης Βοναφεύς • Γεώργιος Δευτερεύος • Γεώργιος Σκορδύλιος • Χριστόφορος Καμπάνης • Κωνσταντίνος Παλαιόκαπας • Ανδρέας Δημητρίου (λόγιος) • Αντώνιος Αρκούδιος • Ναθαναήλ Χύχας • Ιωάννης Ναθαναήλ • Χριστόφορος Κονταλέος • Κωνσταντίνος Ράλλης (λόγιος) • Φράγκος Τελούντας • Νείλος Χίος • Θεοφάνης Λογαράς • Μητροφάνης Ιερομόναχος • Μελέτιος Βλαστός • Μανουήλ Βλαστός • Γεώργιος Βλαστός • Διονύσιος ιερομόναχος
17ος αιώνας
Κύριλλος Λούκαρις • Ηλίας Μηνιάτης• Γεώργιος Κορέσιος • Θεόφιλος ο Κορυδαλλεύς • Νικόλαος Κούρσουλας • Μελέτιος Συρίγος • Πέτρος Αρκούδιος • Μητροφάνης Κριτόπουλος • Ιωάννης Ματθαίος Καρυόφυλλος • Νεόφυτος Ροδινός • Γεώργιος Βουστρώνιος • Λέων Αλλάτιος • Ιωάννης Κωττούνιος • Νικόδημος Μεταξάς • Γεώργιος Κονταρής • Ευθύμιος Αντιοχείας • Μακάριος Αντιοχείας • Λεονάρδος Φιλαράς • Διονύσιος Κατηλιανός • Χριστόφορος Άγγελος
18ος αιώνας

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License

Your Ad Here


www.hellenica.de