Η Μάχη τού Σκουλενίου ήταν μιά από τις 2 τελευταίες στρατιωτικές συγκρούσεις ανάμεσα στις δυνάμεις της Φιλικής Εταιρίας και των στρατευμάτων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, στα ευρύτερα πλαίσια της Ελληνικής επανάστασης του 1821. Έλαβε χώρα στις 17 τού Ιούνη του 1821 στην Μολδαβία και έληξε με νίκη των Οθωμανών.

Το τέλος του Αγώνα στη Μολδοβλαχία

Μετά την αποτυχία της επανάστασης στην Βλαχία ο Γεωργάκης Ολύμπιος μαζί με τους άνδρες του συνόδευσαν τον Υψηλάντη μέχρι τα αυστριακά σύνορα.

Στις 8 Ιουνίου ο Υψηλάντης με τους αδελφούς του και μερικούς άλλους διάβηκε τα σύνορα. Όταν ο Υψηλάντης παράτησε τον αγώνα ο στρατός σκόρπισε.

Το ιστορικό της μάχης
Αθανάσιος Αγραφώτης

Οι Τούρκοι μπήκαν στο Γιάσι στις 13 Ιουνίου τού 1821. Ό απόστρατος συνταγματάρχης τού ρωσικού στρατού Καντακουζηνός επισκεύασε ένα παλιό ρωσικό οχύρωμα πάνω στον Προύθο, κοντά στο Σκουλένι.[1].

Ό Καντακουζηνός έστειλε σήμα στα υπολείμματα των στρατευμάτων να προστρέξουν ναι το υπερασπίσουν, αλλά ο ίδιος δεν βρισκόταν πια σ' αυτό. Προτίμησε να διαβεί τον Προύθο και να βρει καταφύγιο στη ρωσική Βεσσαραβία.[2]

Από εκεί προσκάλεσε τούς οπλαρχηγούς να περάσουν το ποτάμι να σωθούν. "Αλλά ούτοι μιά φωνή καί διά πολλής αποστροφής απέρριψαν πρότασιν τοιάυτην , καί επανήλθον είς Σκουλένιον καθυβρίζοντες τούτον ώς άνανδρον καί προδότην"[3].

Όπως γράφει ο Διονύσιος Κόκκινος οι επικεφαλής της ελληνικής δύναμης των 400 μαχητών «αφού οχύρωσαν το Σκουλένι, με τούς ολίγους πού τούς απόμειναν, έπειτα κοινώνησαν των Αχράντων μυστηρίων καί έφαγαν αντί άρτου αντίδωρον, μεταξύ τους ακούσθηκαν να λένε: Αυτή είναι η στερνή μας τροφή» [4].

Στην σύναξη των οπλαρχηγών Καρπενησιώτη, Ιντσέ, Δαγκλιόστρο, Στάυρακα, Μάγκλαρη, Σφαέλο, Κοντογόνη, Σοφιανό, Καραγιώργη, και του Κεφαλλονίτη καπετάνιου Μπαρμπαλιάρη αρχηγός όλων των Ελλήνων ορίστηκε ο Αθανάσιος Καρπενησιώτης (Στον πίνακα τού φον Ές αναφέρεται σαν Αγραφιώτης).

Η σύγκρουση έγινε στις 17 Ιουνίου 1821, μπροστά στα μάτια των ρωσικών συνταγμάτων τού στρατηγού Ζαμπανιώφ, παρατεταγμένων στην απέναντι όχθη καί Ελλήνων και Μολδαβών προσφύγων από το Γιάσι. Τους επιτέθηκε πρώτος ο Κεχαγιάμπεης με δυο χιλιάδες πεζούς, τέσσερις χιλιάδες ιππείς και έξι κανόνια[5].

Ο Απόστολος Σταύρακας με 100 Κρητικούς και Ηπειρώτες, εξόντωσε την τουρκική εμπροσθοφυλακή. Ταυτόχρονα το ελληνικό πυροβολικό έβαλε με μεγάλη επιτυχία. Οι Τούρκοι οπισθοδρόμησαν[6].

Οι τουρκικές επιθέσεις επαναλαμβάνονταν επί 8 ώρες. Οί 400 Έλληνες όλο και λιγόστευαν. Πρώτοι έπεσαν οι Κόντος, Ίντες, Σταύρακας, Δάγκλιστρος, Σφαέλλος, Βαλσαμάκης, Κοντογόνης, Σοφιανός και οι άνδρες τους. Μόνο ο Καραγιώργης διασώθηκε, αν και πληγωμένος, περνώντας στην απέναντι όχθη. Ανάμεσα στους λίγους που μάχονταν ακόμη έμεινε να πολεμάει ο Αθανάσιος Καρπενησιώτης, "ό ανήρ όυτος τού μεγάλου χαρακτήρος καί της ηρωικής καρδιάς"[7].

Όταν ο γενναίος καπετάνιος έριξε και τις τελευταίες βολές εναντίων των Τούρκων, πέταξε τα δύο πιστόλια του στο ποτάμι. και κραδαίνοντας το σπαθί του όρμησε εναντίων των Τούρκων και έπεσε νεκρός. Όλοι οι υπερασπιστές του Σκουλενίου έπεσαν νεκροί, μόνο λίγοι τραυματισμένοι σώθηκαν αφού μεταφέρθηκαν στην απέναντι όχθη[8].

Όπως γράφει ο Κόκκινος στην Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως «η μάχη αυτή δεν έχει ανάλογη εις τας σελίδας του Αγώνος ως προς την εκδήλωσιν ομαδικής ανδρείας και ηρωικής αντιμετωπίσεως βεβαίου θανάτου, παρά μόνον την μάχην του Αθανάσιου Διάκου εις την γέφυρα της Αλαμάνας και του Παπαφλέσσα εις το Μανιάκι»[9].

Παραπομπές

1. ↑ Ιωάννης Φιλήμων, Δοκίμιον ιστορικόν περί της Ελληνικής Επαναστάσεως, τ. Β', σ. 397
2. ↑ Ιωάννης Φιλήμων, Δοκίμιον ιστορικόν περί της Ελληνικής Επαναστάσεως ,τ.Β.,σ.194
3. ↑ Ιωάννης Φιλήμων, Δοκίμιον ιστορικόν περί της Ελληνικής Επαναστάσεως ,τ.Β.,σ.194
4. ↑ Διονύσιος Κόκκινος , Ιστορία της Ελληνικής Επανάστασης, σ. 240
5. ↑ Δημήτρης Φωτιάδης, Επανάσταση τού 21, ΜΕΛΙΣΣΑ, τ.Α, σ.438
6. ↑ Δημήτρης Φωτιάδης, Επανάσταση τού 21,ΜΕΛΙΣΣΑ,τ.Α,σ.439
7. ↑ Ιωάννης Φιλήμων, Δοκίμιον ιστορικόν περί της Ελληνικής Επαναστάσεως , τ.Β., σ.197
8. ↑ Δημήτρης Φωτιάδης, Επανάσταση τού 21,ΜΕΛΙΣΣΑ,τ.Α,σ.441
9. ↑ Διονύσιος Κόκκινος, Ιστορία της Ελληνικής Επανάστασης, σ. 242

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License