Περιφέρεια : Κρήτης
Νομός : Ηρακλείου

Ο Αμιράς (κάτοικοι 353 το 2001) είναι ένα χωριό του δήμου Βιάννου, στο Νομό Ηρακλείου. Βρίσκεται στις νότιες πλαγιές του όρους Δίκτη και σε υψόμετρο 680 μ.

Το Τοπικό Διαμέρισμα Αμιρά απαρτίζεται από δύο οικισμούς, τον Αμιρά και την Άρβη, με 850 κατοίκους συνολικά.

Υποδομή

Στα Αμιρά (πολλές φορές το χωριό δεν αναφέρεται ως αρσενικό αλλά με το ουδέτερο πληθυντικού- τα Αμιρά) υπάρχει Μορφωτικός και Πολιτιστικός Σύλλογος, ενώ έχουν και ένα τριθέσιο Δημοτικό Σχολείο και μονοθέσιο Νηπιαγωγείο.

Η οικονομία του χωριού βασίζεται στη γεωργία και ειδικότερα στην καλλιέργεια πρώιμων κηπευτικών. Παράγεται κυρίως λάδι.

Ιστορικά στοιχεία

Η ονομασία του χωριού προέρχεται από την αραβική γλώσσα και πιθανότατα χτίστηκε κατά την Αραβοκρατία, κτίσμα ίσως κάποιου αμιρά της Κρήτης. Την περίοδο εκείνη ο ανώτερος διοικητής της Κρήτης ονομαζόταν αμιράς ή εμίρης (από το αραβικό amir ή emir, δηλ. άρχοντας, αφέντης).

To Σεπτέμβριο του 1943 το χωριό αποτέλεσε θέατρο σφαγής 114 ανδρών κατοίκων του, από τα ναζιστικά στρατεύματα Κατοχής. Η εκτέλεση των ανδρών έγινε στη θέση Αμπέλια, σε αντίποινα για την πανωλεθρία που υπέστησαν οι Ναζί στην περιοχή της Κάτω Σύμης, όπου σκοτώθηκαν 84 Γερμανοί. Στη θέση Σελί έχει ανεγερθεί Πανεπαρχιακό Ηρώο κοντά στον Αμιρά και κάθε χρόνο τελείται μνημόσυνο για τα θύματα της σφαγής.

Βιβλιογραφία

* Το Ηράκλειον και ο Νομός του, Έκδοση Νομαρχίας Ηρακλείου

Μαρτυρικά χωριά και πόλεις της Ελλάδας

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License