Ιταλία


Η Ιταλική Δημοκρατία ή Ιταλία (Στα Ιταλικά: Repubblica Italiana ή Italia) είναι μια χώρα της νότιας Ευρώπης, αποτελούμενη από μία χερσόνησο σε σχήμα μπότας και δύο μεγάλα νησιά στη Μεσόγειο θάλασσα: τη Σικελία και τη Σαρδηνία. Βόρεια συνορεύει με την Ελβετία και την Αυστρία, δυτικά με τη Γαλλία και ανατολικά με τη Σλοβενία. Οι ανεξάρτητες χώρες του Σαν Μαρίνο και του Βατικανού βρίσκονται εξ ολοκλήρου μέσα σε ιταλικό έδαφος.

Ιστορία

Η ιστορία της Ιταλίας είναι στενά συνδεδεμένη με τον πολιτισμό όλης της περιοχής της Μεσογείου αλλά και της Ευρώπης γενικότερα.

Η χερσόνησος της Ιταλίας κατοικείται ήδη από τα προϊστορικά χρόνια. Η Μεγάλη Ελλάδα, ο Ετρουσκικός πολιτισμος, η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία άφησαν πίσω τους κατάλοιπα του πολιτισμού τους σε αυτή την περιοχή.

Η σύγχρονη Ιταλία διαμορφώθηκε το 1861, όταν ενώθηκαν πολλά από τα κρατίδια της χερσονήσου.

Η Ιταλία σήμερα είναι μέλος του ΝΑΤΟ, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης.

Πολιτική

To πολίτευμα της Ιταλίας είναι Προεδρευόμενη Κοινοβουλευτική Δημοκρατία.

Διοικητικές περιοχές

Η Ιταλία διαιρείται σε 20 περιοχές (regioni, ενικός regione). Σε πέντε απ' αυτές (σημειώνονται με *) ισχύει ένα ειδικό καθεστώς αυτονομίας που τους επιτρέπει να νομοθετούν αυτόνομα για κάποια τοπικά θέματα.

Όλες οι περιοχές εκτός από την Κοιλάδα της Αόστα διαιρούνται παραπέρα σε δύο ή περισσότερες επαρχίες (province). Συνολικά υπάρχουν 109 επαρχίες και 8.101 δήμοι (comuni).

Γεωγραφία

Η Ιταλία αποτελείται κυρίως από μία μεγάλη χερσόνησο σε σχήμα μπότας, που εισχωρεί στην Μεσόγειο, ανάμεσα στην Αδριατική θάλασσα, το Ιόνιο πέλαγος και το Τυρρηνικό πέλαγος. Τα Απέννινα όρη διαμορφώνουν τη ραχοκοκαλιά της χερσονήσου, και φτάνουν ως τα βόρεια όπου ενώνονται με τις Άλπεις. Εκεί βρίσκεται και η μεγάλη πεδιάδα του ποταμού Πάδου.

Έχει επίσης 2 μεγάλα νησιά -τη Σικελία και τη Σαρδηνία.

Το ψηλότερο σημείο είναι το Λευκό Όρος με υψόμετρο 4.810 μέτρα, αλλά για την Ιταλία κυρίως γνωστά είναι τα ηφαίστεια του Βεζούβιου κοντά στη Νάπολη και της Αίτνας στη Σικελία.

Δημογραφία

Η Ιταλία είναι σε μεγάλο βαθμό ομοιογενής γλωσσικά και θρησκευτικά, ενώ παρουσιάζει σημαντικές πολιτιστικές, οικονομικές και πολιτικές ανομοιομορφίες. Είναι η χώρα με τη 5η μεγαλύτερη πυκνότητα πληθυσμού στην Ευρώπη με 196 άτομα ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο. Υπάρχουν μικρές ομάδες αυτογενών μειονοτήτων.

Ο Καθολικισμός είναι η θρησκεία της πλειοψηφίας των κατοίκων (85% των κατοίκων αυτοπροσδιορίζονται ως καθολικοί). Ωστόσο υπάρχουν κοινότητες Προτεσταντών και Εβραίων ενώ υπάρχει και αυξανόμενος αριθμός μεταναστών Μουσουλμάνων.

Πολιτισμός

Η Ιταλία είναι γνωστή για τις τέχνες, τον πολιτισμό, και πολλά μνημεία της, όπως ο Πύργος της Πίζα και το Ρωμαϊκό Κολοσσαίο, όπως και για την κουζίνα της (πίτσα, μακαρονάδες, κλπ.), κρασί, τρόπος ζωής, μόδα, ντιζάιν, κινηματογράφος, θέατρο, λογοτεχνία, ποίηση, εικαστικές τέχνες, μουσική (κυρίως όπερα), διακοπές, και γενικότερα, για το γούστο της.

Η Αναγεννησιακή περίοδος της Ευρώπης ξεκίνησε στην Ιταλία το 14ο και 15ο αιώνα. Λογοτεχνικά αριστουργήματα, όπως η ποίηση του Δάντη, Πετράρχη, Tορκουάτο Τάσσο και Λουδοβίκου Αριόστο και η πεζογραφία του Βοκάκκιου.

Η μουσική επιρροή των Ιταλών συνθετών Παλεστρίνα, Κλάουντιο Μοντεβέρντι, Αρκάντζελο Κορέλλι και Αντόνιο Βιβάλντι αποδείχτηκε τεράστια. Τον 19ο αιώνα, η ιταλική ρομαντική όπερα άνθισε με συνθέτες, όπως οι Τζοακίνο Ροσίνι, Τζουζέπε Βέρντι και Τζάκομο Πουτσίνι.

Οι σύγχρονοι Ιταλοί καλλιτέχνες, συγγραφείς, σκηνοθέτες, αρχιτέκτονες, συνθέτες και σχεδιαστές συνεχίζουν να συνεισφέρουν σημαντικά στο δυτικό πολιτισμό.

Το Ποδόσφαιρο είναι το εθνικό άθλημα των Ιταλών και το πάθος τους για το άθλημα αυτό είναι φανερό. Η Ιταλία έχει κερδίσει το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου τέσσερις φορές : το 1934, 1938, 1982 και 2006.

Γλώσσες

Στην Ιταλία μιλούνται πολλές γλώσσες και όχι μόνο τα ιταλικά. Μερικοί εκτιμούν πως υπάρχουν περίπου 33 ζωντανές γλώσσες [1].

Ναυτιλία

Κυριότεροι λιμένες της Ιταλίας είναι: η Γένοβα, η Τεργέστη, η Ανγκόνα, το Μπρίντεζι ή Βρινδήσιο, η Οτράντο, ο Τάρας (Taranto) και η Νάπολη ή Νεάπολη . Το 1974 ό εμπορικός στόλος της Ιταλίας αριθμούσε 1050 πλοία συνολικής χωρητικότητας 8.877.825 κ.ο.χ. κατέχοντας την 9η θέση παγκόσμια.

Ρώμη

Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία

Πρωθυπουργοί της Ιταλικής Δημοκρατίας (1946-)

Άλτσιντε ντε Γκάσπερι · Τζιουζέπε Πέλλα · Αμιντόρε Φανφάνι · Μάριο Σκέλμπα · Αντόνιο Σένι · Άντονε Ζόλι · Φερνάντο Ταμπρόνι · Τζιοβάνι Λεόνε · Άλντο Μόρο · Μαριάνο Ρούμορ · Εμίλιο Κολόμπο · Τζούλιο Αντρεότι · Φραντσέσκο Κοσίγκα · Αρνάντο Φορλάνι · Τζιοβάνι Σπαντολίνι · Μπετίνο Κράξι · Τζιοβάνι Γκορία · Κιρίακο ντε Μίτα · Τζουλιάνο Αμάτο · Κάρλο Ατζέλιο Τσιάμπι · Σίλβιο Μπερλουσκόνι · Λαμπέρτο Ντίνι · Ρομάνο Πρόντι · Μάσιμο ντ' Αλέμα

Περιφέρειες της Ιταλίας

Αμπρούτσο | Απουλία | Βένετο | Εμίλια-Ρομάνια | Καλαβρία | Καμπανία | Κοιλάδα της Αόστα | Λάτιο | Λιγουρία | Λομβαρδία | Μάρκε | Μολίζε | Μπαζιλικάτα | Ούμπρια | Πεδεμόντιο | Σαρδηνία | Σικελία | Τοσκάνη | Τρεντίνο | Νότιο Τυρόλο | Φριούλι-Βενετία Τζιούλια |

Επαρχίες της Ιταλίας

Αβελλίνο | Ακουίλα | Ακράγας | Αλεξάνδρεια | Ανκόνα | Αρέτσο | Άσκολι Πιτσένο | Άστι | Βαρέζε | Βενετία | Βερμπάνια | Βερόνα | Βερτσέλλι | Βίμπο-Βαλέντια | Βιτέρμπο | Βιτσέντσα | Γένοβα | Γκορίτσια | Γκροσσέτο | Έννα | Ιμπέρια | Ισέρνια | Καζέρτα | Κάλιαρι | Καλτανισέττα | Καμπομπάσο | Καρμπόνια-Ιγκλέσιας | Κατάνη | Καταντζάρο | Κιέτι | Κοζέντσα | Κοιλάδα της Αόστα | Κόμο | Κούνεο | Κρεμόνα | Κροτόνε | Λατίνα | Λέκκο | Λέτσε | Λιβόρνο | Λόντι | Λούκα | Μάντοβα | Μάσσα-Καρράρα | Ματέρα | Ματσεράτα | Μέντιο Καμπιντάνο | Μεσσίνα | Μιλάνο | Μόντενα | Μόντσα-Μπριάντσα | Μπάρι | Μπαρλέττα-Άντρια-Τράνι | Μπελούνο | Μπενεβέντο | Μπέργκαμο | Μπιέλλα | Μπολόνια | Μπολτζάνο | Μπρέσια | Μπρίντιζι | Νάπολη | Νοβάρα | Νουόρο | Ολιάστρα | Όλμπια-Τέμπιο | Οριστάνο | Ούντινε | Παβία | Παλέρμο | Πάντοβα | Πάρμα | Πέζαρο-Ουρμπίνο | Περούτζια | Πεσκάρα | Πιατσέντσα | Πίζα | Πιστόια | Πορντενόνε | Ποτέντσα | Πράτο | Ραβέννα | Ραγκούζα | Ρέτζιο-Εμίλια | Ρέτζιο-Καλάβρια | Ριέτι | Ρίμινι | Ροβίγκο | Ρώμη | Σαβόνα | Σαλέρνο | Σάσσαρι | Σιένα | Σόντριο | Σπέτσια | Συρακούσες | Τάραντας | Τέραμο | Τεργέστη | Τέρνι | Τουρίνο | Τράπανι | Τρεβίζο | Τρέντο | Φέρμο | Φερράρα | Φλωρεντία | Φορλί-Τσεζένα | Φότζια | Φροζινόνε

Χώρες της Ευρώπης

Άγιος Μαρίνος | Αζερμπαϊτζάν1 | Αλβανία | Ανδόρρα | Αρμενία2 | Αυστρία | Βατικανό | Βέλγιο | Βοσνία και Ερζεγοβίνη | Βουλγαρία | Γαλλία | Γερμανία | Γεωργία2 | Δανία | Δημοκρατία της Ιρλανδίας | Ελβετία | Ελλάδα | Εσθονία | Ηνωμένο Βασίλειο | Ισλανδία | Ισπανία | Ιταλία | Κροατία | Κύπρος2 | Λεττονία | Λευκορωσία | Λιθουανία | Λιχτενστάιν | Λουξεμβούργο | Μάλτα | Μαυροβούνιο | Μολδαβία | Μονακό | Νορβηγία | Ολλανδία | Ουγγαρία | Ουκρανία | ΠΓΔΜ | Πολωνία | Πορτογαλία | Ρουμανία | Ρωσία1 | Σερβία | Σλοβακία | Σλοβενία | Σουηδία | Τουρκία1 | Τσεχία | Φινλανδία

Κτήσεις: Ακρωτήρι3 | Δεκέλεια3 | Νήσοι Φερόες | Γιβραλτάρ | Γκέρνσεϋ | Τζέρσεϋ | Νήσος Μαν

1. Κράτος μερικώς σε ασιατικό έδαφος. 2. Γεωγραφικά ανήκει στην Ασία, αλλά θεωρείται ευρωπαϊκό κράτος για ιστορικούς και πολιτισμικούς λόγους. 3. Βρετανικό έδαφος μέσα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License


www.hellenica.de